PIERWSZY W POLSCE PORTAL DYREKTORÓW SZKÓŁ
I PRZEDSZKOLI NIEPUBLICZNYCH

ZARZĄDZANIE PLACÓWKĄ

28.04.2017Inne

DODATKOWO

Odpowiedzialność cywilna uczniów poniżej 13 roku życia

Uczeń, który swoim zachowaniem wyrządza szkodę, w zależności od wieku i podstawy prawnej odpowiedzialności, może być zobowiązany do jej naprawienia lub obowiązek ten przechodzi na inne podmioty.

  1. Sytuacja prawna ucznia, który nie ukończył 13 lat

1. Zagadnienie odpowiedzialności ucznia za szkodę

Przepisy ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2016 r., poz. 380) stawiają dzieci do ukończenia trzynastego roku życia w dość korzystnej sytuacji prawnej. Z jednej strony osoby takie nie mają zdolności do czynności prawnych, ale wyjątkowo mogą zawierać umowy należące do umów powszechnie zawieranych w drobnych bieżących sprawach życia codziennego (art. 12 i art. 14 § 2 k.c.).

Wyłączenie odpowiedzialności dziecka

Z drugiej zaś małoletni, który nie ukończył lat trzynastu, nie ponosi odpowiedzialności za wyrządzoną szkodę (art. 426 k.c.). Wyłączenie odpowiedzialności dziecka skutkuje tym, że w ewentualnych sprawach sądowych, w których przedmiotem badania jest, czy małoletni z winy swej wyrządził komuś szkodę (art. 415 k.c.), sąd w ogóle nie będzie badał stopnia rozwoju psychofizycznego małoletniego, który nie ukończył 13 lat, ponieważ ustawodawca wyraźnie określił, że nie będzie można przypisać mu winy. Powołany przepis określa wiek 13 lat jako ustawową granicę dojrzałości psychofizycznej, czyli zdolności do rozpoznania znaczenia i kierowania swoim postępowaniem przez małoletniego[1]. Nawet gdyby poziom sprawności intelektualnej dziecka poniżej 13 lat pozwalał na postawienie mu zarzutu jako sprawcy, nie odpowiada za własny czyn.

Przykład: W czasie przerwy międzylekcyjnej 10-letni uczeń rzucał kamieniami z boiska szkolnego w kierunku sąsiedniego bloku, co widział właściciel mieszkania, którego szyba została w ten sposób wybita. Mieszkaniec zwrócił się do dyrektora szkoły o podanie personaliów i adresu zamieszkania ucznia, wskazując, że są mu potrzebne do wysłania do ucznia wezwania do zapłaty za wymianę okna, ponieważ dziecko chodzące do szkoły podstawowej wie, jakie są skutki rzucania kamieniem w szyby i powinno ponieść koszty. Dziecko w wieku poniżej 13 lat nie odpowiada za szkodę wyrządzoną ze swej winy.

Pełnoletniość w chwili wyrokowania

Brak odpowiedzialności małoletniego, który nie ukończył 13 lat, dotyczy daty wyrządzenia szkody. Uczeń w tym wieku nie ponosi odpowiedzialności za wyrządzoną szkodę także wówczas, gdy w chwili wyrokowania jest już pełnoletni[2].

 

[1] Kodeks cywilny. Komentarz. Tom III. Zobowiązania – część ogólna, red. A. Kidyba, LEX, Warszawa 2014.

[2] Kodeks cywilny. Komentarz. Zobowiązania – część ogólna, red. A. Rzetecka-Gil, LEX/el, Warszawa 2011.

Z dalszej części artykułu dowiecie
się Państwo m.in.:
  • Jaka jest odpowiedzialność organu prowadzącego za zachowania ucznia? 
Autor:
Joanna Lesińska
Aby przejść do dalszęj części artykułu:Zaloguj się lub Uzyskaj dostęp
PRZECZYTAJ TAKŻE
11.03.2014
ZARZĄDZANIE PLACÓWKĄ
Dyrektor najemcą
04.03.2014
ZARZĄDZANIE PLACÓWKĄ
Organy statutowe w placówkach niepublicznych
18.02.2014
ZARZĄDZANIE PLACÓWKĄ
Statut placówki niepublicznej
18.02.2014
ZARZĄDZANIE PLACÓWKĄ
Status słuchacza szkoły dla dorosłych
18.02.2014
ZARZĄDZANIE PLACÓWKĄ
Współpraca zagraniczna
Uzyskaj
dostęp
do
Ponad
250
DOKUMENTÓW DOSTOSOWANYCH
DO SPECYFIKI SZKÓŁ
I PRZEDSZKOLI NIEPUBLICZNYCH
90
ARTYKUŁÓW PORUSZAJĄCYCH
PROBLEMY OŚWIATY NIEPUBLICZNEJ
140
AKTÓW PRAWNYCH I ORZECZEŃ SĄDÓW WRAZ Z KOMENTARZAMI EKSPERTÓW
570
Porad prawnych
NEWSLETTER
Chcesz być na bieżąco? Zamów bezpłatny newsletter i śledź regularnie:
  • Orzeczenia sądów i zmiany w prawie uwzględniające wytyczne dla placówek niepublicznych
  • Analizy trudnych przypadków w zakresie rozliczania dotacji
  • Najnowsze dokumenty zamieszczane w serwisie
  • Porady i opinie ekspertów